Związek Reński
| Rheinbund États confédérés du Rhin Związek Reński |
|||||
|
|||||
|
|||||
 |
|||||
| Język urzędowy | niemiecki, francuski | ||||
| Stolica | Frankfurt nad Menem | ||||
| Typ państwa | konfederacja | ||||
| Ostatnia głowa państwa | Cesarz Francuzów Napoleon Bonaparte | ||||
| Strefa czasowa | UTC +1 | ||||
.svg.html){kind=small}
Związek Reński - Konfedracja Reńska fr. États confédérés du Rhin , niem. Rheinbund – został utworzony 12 lipca 1806 roku poprzez wystąpienie formalne 16 państw z zachodnich i południowych Niemiec z Rzeszy Niemieckiej i przyjęcie przez nich protektoratu cesarza Francuzów Napoleona Bonapartego. Po klęsce w bitwie pod Austerlitz cesarz Świętego Cesarstwa Rzymskiego Narodu Niemieckiego Franciszek II 6 sierpnia 1806 zrzekł się tytułu cesarza rzymskiego, pozostając przy przybranym w 1804 roku tytule cesarza austriackiego (jako Franciszek I).
Utworzenie Związku Reńskiego było rezultatem zwycięskiej dla Napoleona wojny z Austrią i Rosją w 1805 roku zakończonej podpisaniem pokoju w Preszburgu. Władcy niemieccy pod naciskiem Napoleona postanowili wystąpić z Rzeszy i zawiązać konfederację pod jego protektoratem. W ramach Związku przeprowadzono likwidację drobnych państewek niemieckich i włączenie ich do większych terytoriów (mediatyzacja), objęła ona przede wszystkim terytoria kościelne i tzw. wolnych rycerzy Rzeszy. Państwa wchodzące w skład Związku formalnie zachowały suwerenność - mogły prowadzić politykę zagraniczną, ale faktycznie pozostawały pod przemożnym wpływem Napoleona, tak więc Związek Reński pozostawał w sojuszu wojskowym z Cesarstwem Francji, był on zobowiązany do wystawienia na czas wojny 63-tysięcznego wojska, w zamian Napoleon miał wystawić w razie konfliktu zagrażającego państwom skonfederowanym 200-tysięczny korpus.
Akt konstytuujący związek z 12 lipca 1806 roku powoływał jako organ centralny Sejm Związkowy mający składać się z dwóch izb - kolegiów, jedna z nich miała składać się z władców terytorialnych posiadających tytuły królów lub wielkich książąt (uzyskane w wyniku pokoju w Preszburgu), druga z pozostałego grona książąt. Nigdy nie doszło do zwołania Sejmu.
Na czele Związku stał arcykanclerz, przewodniczący zarazem obradom Sejmu, którym miał być arcybiskup Moguncji Karol von Dalberg, zwolennik polityki Napoleona. Stanowisko przewodniczącego Związku miało charakter czysto nominalny z racji faktycznego zwierzchnictwa Napoleona.
W skład Związku Reńskiego nie weszły z terytoriów dawnej Rzeszy Niemieckiej Prusy, Austria, Holsztyn (w którym panowali królowie duńscy), Pomorze Przednie (w unii ze Szwecją), Brunszwik oraz Hesja-Kassel oraz tereny na zachód od Renu (wcielone do Francji). Związek rozpadł się w 1813 roku, kiedy to kolejne państwa wchodzące w skład Związku przystępowały do koalicji przeciw Napoleonowi.
Warto zwrócić uwagę na pośrednie związki Polski ze Związkiem Reńskim poprzez fakt unii personalnej, w której pozostawało Księstwo Warszawskie i Królestwo Saksonii. Na terenie Związku doszło także do recepcji wielu rozwiązań prawnych zaczerpniętych z Cesarstwa Francuskiego, część krajów przyjęła na przykład Kodeks Napoleona (cywilny) lub wzorowała się na nim we własnym ustawodawstwie.
Podczas obrad kongresu wiedeńskiego w 1815 roku rozważano reaktywację Świętego Cesarstwa, jednak książę Klemens Lothar von Metternich, kierownik polityki austriackiej, był temu przeciwny. Utworzono jedynie Związek Niemiecki, który miał być instrumentem austriackiej hegemonii w Niemczech.
[edytuj] Państwa Związku Reńskiego
- Księstwo Anhalt-Bernburg
- Księstwo Anhalt-Dessa
- Księstwo Anhalt-Köthen
- Księstwo Arenbergu
- Wielkie Księstwo Badenii
- Królestwo Bawarii
- Wielkie Księstwo Bergu
- Wielkie Księstwo Hesji
- Księstwo Hohenzollern-Hechingen
- Hohenzollern-Sigmaringen
- Księstwo Isenburg-Birstein
- Księstwo Leyen
- Liechtenstein
- Księstwo Lippe-Detmold
- Arcybiskupstwo Moguncji, od 1810 Wielkie Księstwo Frankfurtu
- Księstwo Mecklenburg-Schwerin
- Księstwo Mecklenburg-Strelitz
- Nassau
- Księstwo Oldenburga
- Księstwo Reuss-Ebersdorf
- Księstwo Reuss-Greiz
- Księstwo Reuss-Lobenstein
- Księstwo Reuss-Schleiz
- Księstwo Salm
- Księstwo Sachsen-Coburg
- Księstwo Sachsen-Gotha
- Księstwo Sachsen-Hildburghausen
- Księstwo Sachsen-Meiningen
- Księstwo Sachsen-Weimar
- Królestwo Saksonii
- Księstwo Schaumburg-Lippe
- Księstwo Schwarzburg-Rudolstadt
- Księstwo Schwarzburg-Sondershausen
- Księstwo Waldeck
- Królestwo Westfalii
- Królestwo Wirtembergii
- Wielkie Księstwo Würzburg
[edytuj] Zobacz też
Kraje zależne od Republiki Francuskiej 1792-1804
Republika Alby • Republika Ankony • Republika Batawska • Republika Bergamo • Republika Bolońska • Republika Boulon • Republika Brescia • Republika Cisalpińska • Republika Cispadańska • Republika Cisreńska • Republika Connaught • Republika Cremy • Republika Helwecka• Republika Liguryjska• Republika Moguncji • Republika Partenopejska • Republika Pescary • Republika Raurakiańska • Republika Rzymska • Republika Subalpejska • Republika Transpadańska • Republika Tyberyńska • Valais • Vaud
Kraje zależne od Cesarstwa Francuskiego 1804-1815
Królestwo Etrurii • Królestwo Holandii • Królestwo Neapolu • Królestwo Westfalii • Królestwo Włoch • Księstwo Leyen • Księstwo Warszawskie • Prowincje Iliryjskie • Republika Włoska • Wielkie Księstwo Bergu • Wielkie Księstwo Frankfurtu • Wielkie Księstwo Würzburga • Wolne Miasto Gdańsk • Związek Reński