Piero di Cosimo, właściwie Piero di Lorenzo di Piero d'Antonio (ur. ok. 1462 we Florencji, zm. ok. 1521 we Florencji) - włoski malarz i rysownik okresu renesansu.

Był synem złotnika i kształcił się w pracowni znanego malarza Cosimo Rosselli, któremu pomagał przy malowaniu Kaplicy Sykstyńskiej w latach 1480-1482. Wykonał część fresku Przejście Izraelitów przez Morze Czerwone. Był twórcą obrazów religijnych - licznych ołtarzy, a także małych obrazów przeznaczonych na użytek prywatny. Podejmował także tematykę mitologiczną, która stała się główną częścią jego twórczości. Opisywanie jego dzieł sprawia niekiedy trudność, ponieważ nie były one przez niego datowane, ani sygnowane. Artysta został opisany przez Giorgio Vasari w dziele Żywoty najsławniejszych malarzy, rzeźbiarzy i architektów.

Obrazy jego odznaczają się nieco tajemniczą poezją, i zwłaszcza w czasie największego rozkwitu jego twórczości (1500-1511), napełniają się neoplatońską symboliką. Należy do tych nielicznych malarzy renesansu, których interesuje pejzaż naturalny, który przedstawia szczególnie wrażliwie i potrafi nadać im sugestywny nastrój. Do najbardziej poetyckich i zarazem symbolicznych w duchu neoplatońskim należy „Śmierć Pokris”. Oprócz dzieł owianych atmosferą sennego marzenia umiał również zwłaszcza w ostatnich latach życia, malować wnikliwe i pełne życia portrety.

Spis treści 1 Bachanalie 2 Inne dzieła 3 Bibliografia 4 Przypisy

[edytuj] Bachanalie

Ok. 1500 roku Piero di Cosimo wykonywał dla Francesca Pugliense i Giovanniego Vespucci tzw. Bachanalie, które rozczłonkowane znajdują sie obecnie w rozmaitych muzeach na świecie. Były to kompozycje inspirowane twórczością Owidiusza i Lukrecjusza. Cykl przedstawiał początki ludzkiej cywilizacji. Najbardziej odległą epokę ilustrowały sceny: Polowanie, Powrót z polowania oraz Pożar lasu. Postaci przedstawione w tych scenach są nagie lub przykryte skórami zwierząt, widzimy groźny las, morze, żywioł ognia i przerażenie zwierząt. Erwin Panofsky uważa Pożar za pierwszy nowożytny pejzaż^[1]. Kolejny etap w rozwoju cywilizacji przedstawiają dwa większe obrazy z historią Wulkana, jako nauczyciela techniki. Obrazy poświęcone Bachusowi opowiadają o prawdziwej radości, której nauczył on ludzi, przynosząc im miód i wino (Odkrycie miodu, Upadek pijanego Sylena). Jeszcze inne dzieło przedstawia mit o Prometeuszu.

Bachanalie miały duże znaczenie dla rozwoju ikonografii renesansowej. Autor poruszył w niej problem sprzeczności między entuzjastycznie aprobowanym postępem ludzkości, a jednocześnie poszukiwanym powrotem do natury. Piero di Cosimo na nowo zinterpretował i rozwinął tematykę mitologiczną w sztuce florenckiej.

Cykl dla Francesca Pugliense

Polowanie Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork

Powrót z polowania Metropolitan Museum of Art, Nowy Jork

Pożar lasu Ashmolean Museum, Oxford

Wulkan i Eol National Gallery of Canada, Ottawa

Cykl dla Giovanniego Vespucci

Odkrycie miodu Art Museum, Worcester (Massachusetts)

Upadek pijanego sylena Fogg Art Museum, Cambridge (Massachusetts)

Mit o Prometeuszu Musée des Beaux-Arts, Strasbourg

[edytuj] Inne dzieła

• Portret Simonetty Vespucci (ok. 1480)
• Bitwa centaurów z Lapitami' (1486)
• Śmierć Prokris (ok. 1490-1500)
• Uratowanie Andromedy (ok. 1515)

[edytuj] Bibliografia

• Waźbiński Zygmunt, Malarstwo quattrocenta, Wyd. Artystyczne i Filmowe, Warszawa 1972.
• Alfred LigockiSztuka renesans, Wiedza Powszechna, Warszawa 1973

Przypisy