Józef Chełmoński
| Józef Chełmoński | |
 Józef Chełmoński, autoportret 1902 |
|
| Prawdziwe nazwisko | Józef Marian Chełmoński |
| Data i miejsce urodzenia | 7 listopada 1849 Boczki |
| Data i miejsce śmierci | 6 kwietnia 1914 Kuklówka Zarzeczna |
| Narodowość | polska |
| Dziedzina sztuki | malarstwo |
| Styl | realizm |
| Ważne dzieła | Żurawie Czwórka Babie lato Bociany |
 Galeria zdjęć w Wikimedia Commons |
|
Józef Marian Chełmoński (ur. 7 listopada 1849 w Boczkach, zm. 6 kwietnia 1914 w Kuklówce Zarzecznej) – polski malarz, reprezentant realizmu.
Uczył się 1867-1872 w warszawskiej Klasie Rysunkowej i w prywatnej pracowni Wojciecha Gersona, 1872-1875 studiował w Akademii monachijskiej. W 1875 udał się do Paryża, gdzie zyskał dużą popularność dzięki oryginalnej tematyce swoich obrazów. Współpracował jako ilustrator z paryskim Le Monde Illustre. Zwiedzał Włochy, w latach 1872 i 1874-1875 odbył wycieczki na Podole i Ukrainę. W 1887 wrócił do kraju i zamieszkał w Warszawie, w 1889 kupił dworek w Kuklówce gdzie wprowadził się i mieszkał aż do śmierci (w Grodzisku Maz. znajduje sie pomnik Chełmońskiego). Pochowany został na cmentarzu w Żelechowie
Malował sceny rodzajowe, ukazując z dużym autentyzmem życie wsi polskiej i ukraińskiej, oraz sceny myśliwskie. W realistycznych, nastrojowych pejzażach z wielką wrażliwością odtwarzał koloryt przyrody. Rzadziej malował portrety. Był doskonałym malarzem konia, sławę przyniosły mu rozpędzone Czwórki i Trójki.
[edytuj] Ciekawostki
- Józef Chełmoński w czasie swoich studiów monachijskich wzbudzał niemałą sensację swoim ubiorem. Nosił bowiem czerwone rajtuzy konnicy rosyjskiej, granatową ułańską kurtkę oraz czapkę konduktorską Kolei Warszawsko-Wiedeńskiej.
- Oddział PTTK w Żyrardowie przyznaje regionalną odznakę krajoznawczą "Przyjaciel Ziemi Chełmońskiego".
- Józef Chełmoński jest patronem Liceum Ogólnokształcącego w Łowiczu i jednej z ulic tego miasta.
- 10 września 2006, w Grodzisku Mazowieckim na deptaku miejskim, odsłonięto pomnik Józefa Chełmońskiego, wykonany przez krakowskiego artystę profesora Mariana Koniecznego.
[edytuj] Bibliografia
- Maciej Masłowski: Malarski żywot Józefa Chełmońskiego, Warszawa 1965, wyd. PIW (2. wydanie – 1972)
- Maciej Masłowski: Józef Chełmoński, Warszawa 1973, wyd. „Auriga” – Wydawnictwa Artystyczne i Filmowe.
- Rzecz o sławnych Łowiczanach, Łowicz 2006, wyd. "POLIGRAFIA s.j."